Firefox Firefox - Strona startowa

Aby ustawić stronę http://www.salesnews.pl jako swoją stronę startową:

salesnews.pl Przeciągnij i upuść logo "SN" znajdujące się obok na ikonkę strony domowej (domek) na pasku Twojej przeglądarki

Potwierdź wybór klikając "Tak"

Pytanie do eksperta

« Powrót

Pracoholik w Twoim zespole


Dobry lider zna swój zespół, czyli nie tylko wie kto w czym jest dobry, ale też dostrzega pojawiające się trudności, codzienne bolączki i obawy. Ważnym zadaniem szefa jest w porę rozpoznać jakiego wsparcia potrzebują poszczególni pracownicy, a w szczególności odpowiednio wcześnie wyłapać symptomy niebezpiecznego, a niezwykle dziś powszechnego pracoholizmu. Taka diagnoza może ustrzec przed późniejszymi skutkami, które są często bardzo trudne do naprawienia. Wakacje to dobry czas na tego typu analizę, bo jak na dłoni widać kto z urlopu korzysta, a komu on nawet przez myśl nie przebiega.

Czy to ten, czy to tamten? Jak rozpoznać pracoholizm?

Zagłębiając się w różnorodne opracowania tematu, można powiedzieć, że pracoholik to osoba:

- żyjąca pod ciągłą presją własnych celów, wyzwań i obowiązków,

- wiecznie zabiegana, pracująca po godzinach i w czasie wolnym,

- nieznajdująca czasu na relaks, ciągle odmawiająca zaproszeń na towarzyskie spotkania, ma wiele dni zaległego urlopu,

- mająca wygórowane wymagania, wyśrubowane standardy, perfekcyjne wytyczne,

- nerwowo kontrolująca pracę osób z którymi współpracuje,

- niechętnie delegująca zadania z obawy przed niską jakością,

- mówiąca głównie o pracy, branży, firmie, a w rozmowach na inne tematy łatwo się rozprasza,

- reagująca agresją na spóźnienia, na korki, kolejki i wszelkie sytuacje, w których "marnuje się" cenny czas.

Bardziej syntetycznie pracoholizm opisali polscy badacze, którzy adaptując popularną skalę mierzącą to zjawisko - WART (Work Addiction Risk Test) Robinsona i Philipsa - wyróżnili trzy z pięciu najważniejszych czynników:

- Kontrolę,

- Obsesję / Kompulsję,

- Przeciążenie Pracą.

Obserwując korporacyjnych pracowników, uczestników szkoleń z różnorodnych branż i klientów indywidualnych odbywających procesy coachingu, najczęściej dostrzegam poniższe objawy, ujęte z lekkim przymrużeniem oka, bo humor to przecież dobry sposób na „oswojenie" tego sztywnego, groźnego i nadętego zjawiska:

Które z tych symptomów wydają Ci się znajome? U kogo je zauważasz? Jak często występują? Część z nich być może sam przejawiasz....?

Czy to na pewno pracoholizm? A może już wypalenie zawodowe?

Od pracoholizmu do wypalenia zawodowego często jest krótka droga. Cristina Maslach wypaleniem zawodowym nazwała „utratę troski o człowieka". Warto wiedzieć, że ta utrata jest pewnym kontinuum, więc im wcześniej jest zatrzymana, tym łatwiej odwrócić jej niszczące konsekwencje. W koncepcji Trójfazowego Modelu Wypalenia Zawodowego można wyróżnić:

  1. Fazę pierwszą, którą jest wyczerpanie emocjonalne i towarzyszące mu częste bóle głowy, bezsenność, podwyższona zachorowalność i absencja w pracy.
  2. Fazę drugą, którą jest depersonalizacja, czyli unikanie kontaktu, brak okazywanego współczucia i zainteresowania innymi osobami w zespole.
  3. Fazę trzecią, czyli negatywną ocenę siebie jako pracownika i wynikające z tego poczucie winy, obniżona efektywność, podwyższona konfliktowość.

 

Popatrz teraz na poszczególnych członków Twojego zespołu. Może któryś z nich jest już w jednej z tych faz?

Mam w zespole pracoholika. I co dalej?

Promuję ideę „Leadershipu po ludzku", czyli przywództwa opartego na autentyczności, zaufaniu, partnerstwie. Zarządzania, w którym człowiek spotyka się z człowiekiem. Dlatego też, jeśli już jako koordynator danego zespołu wiesz, że w Twoim zespole są osoby, u których występują symptomy pracoholizmu - zacznij działać. Co konkretnie możesz zrobić? Poniżej garść inspiracji:

- Po pierwsze wysłać na zaległy urlop.

- Zadbać o dobre warunki fizyczne i psychospołeczne w miejscu pracy - budować kulturę organizacyjną sprzyjającą rozwojowi i samorealizacji, opartą o wzajemny szacunek.

- Zdefiniować standardy jakości. Oczekiwać ambitnych, ale i realnych wyników.

- Dopasować zadania do kwalifikacji i ambicji pracownika, tak aby ani nie deprecjonować jego możliwości, ani nie stawiać zbyt wygórowanych wymagań.

- Wzmacniać samoocenę. Doceniać wysiłki. Zauważać postępy. Dziękować za zaangażowanie.

- Pomóc w wyznaczaniu priorytetów. Rozmawiać o wartościach. Dawać przykład zbalansowanego trybu życia.

- Zapewnić wsparcie profesjonalisty. Z racji pasji - polecam proces coachingu, bo skutecznie pogłębia samoświadomość, pomaga w zmianie niesprzyjających przekonań, motywuje do pełni życia. Może się jednak okazać, że bardziej skuteczna będzie pomocy psychologa, czy terapeuty.

- Porozmawiać, po prostu. Problem niezauważony pączkuje w ukryciu. Zadziałaj.

Bibliografia:

  1. L. Golińska, Pracoholizm - uzależnienie czy pasja, Warszawa 2008.
  2. B. Killinger, Pracoholicy - szkoła przetrwania, Poznań 2007.
  3. A. Steciwko, A. Mastalerz-Migas, Stres oraz wypalenie zawodowe. Jak rozpoznawać, zapobiegać i leczyć, Wrocław 2012.
  4. J.F. Terelak, Człowiek i stres, Bydgoszcz 2008.
  5. K. Wojdyło, J. Buczny, Kwestionariusz do pomiaru pracoholizmu: wart-r. Analiza trafności teoretycznej i rzetelności narzędzia, Studia Psychologiczne. t. 49, z. 1, 2010.


Najświeższe newsy w każdą środę w Twojej skrzynce za darmo!


Zobacz także inne wypowiedzi eksperta:

Joanna Grela

Joanna Grela (www.joannagrela.pl) – psycholog, coach akredytowany przez ICF na poziomie ACC, trener biznesu i specjalista zarządzania zasobami ludzkimi. Pracuje z pasją, z ludźmi i dla ludzi. Prowadząc bloga: www.zmienperspektywe.pl zachęca do rozwoju osobistego oraz do ciągłego doskonalenia się coachów i trenerów, zaś na fanpejdżu "Leadership po ludzku" promuje "ludzkie" przywództwo, czyli takie, w którym człowiek spotka się z drugim człowiekiem, w którym jest miejsce na szacunek i partnerstwo, a słowo profesjonalizm nabiera głębszego znaczenia.